TAM-omgevingsplan De Tip De Kiel

3.1.1 Nationale Omgevingsvisie

Met de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) geeft het Rijk een langetermijnvisie op de toekomst en de ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. Uitgangspunt in de nieuwe aanpak is dat ingrepen in de leefomgeving niet los van elkaar plaatsvinden, maar in samenhang. Om dit te kunnen bewerkstelligen laat het Rijk de inrichting van de fysieke leefomgeving meer over aan de decentrale overheden en komt de gebruiker centraal te staan. Wel blijft het Rijk eindverantwoordelijk voor de inrichting van de leefomgeving. Daarnaast kan een rijksverantwoordelijkheid aan de orde zijn indien:

• een onderwerp nationale baten en/of lasten heeft en de doorzettingsmacht van provincies en gemeenten overstijgt, bijvoorbeeld het reserveren van ruimte voor militaire activiteiten en het stellen van opgaven in de stedelijke regio's rondom de mainports, brainports, greenports en valleys;
• over een onderwerp internationale verplichtingen of afspraken zijn aangegaan, bijvoorbeeld het stimuleren van biodiversiteit, duurzame energie, watersysteemherstel of het beschermen van werelderfgoed;
• een onderwerp provincie- of landsgrensoverschrijdend is ofwel een hoog afwentelrisico kent ofwel in beheer bij het Rijk is. Bij dit laatste gaat het bijvoorbeeld om de hoofdnetten van weg, spoor, water en energie, maar ook de bescherming van gezondheid van inwoners is op rijksniveau relevant.

Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten:

• 1. ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie;
• 2. duurzaam economisch groeipotentieel;
• 3. sterke en gezonde steden en regio's;
• 4. toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.

De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is om combinaties te maken en win-win situaties te creëren, dit is echter niet altijd mogelijk. In die gevallen dienen belangen te worden afgewogen. Hiervoor gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes:

• 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: in het verleden is scheiding van functies te vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI zoeken we naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte.
• 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere.
• 3. Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat onze samenleving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties.

Toetsing

Dit plan maakt een transformatie van recreatie naar wonen mogelijk. Paragraaf 2.3 beschrijft wat de omschakeling van de percelen zal zijn. Deze functieverandering past binnen het beleid uit de NOVI.

3.1.2 Instructieregels Rijk (AMvB’s)

3.1.3 Conclusie

Het plan is niet in strijd met beleid en regelgeving op rijksniveau.

3.2.1 Actualisatie Omgevingsvisie Drenthe 2022

De Actualisatie Omgevingsvisie Drenthe 2022 (28 september 2022) is het strategische kader voor de ruimtelijk-economische ontwikkeling van de provincie Drenthe. Met deze visie zet de provincie in op "het waarderen van de Drentse kernkwaliteiten en het ontwikkelen van een bruisend Drenthe passend bij deze kernkwaliteiten." De kernkwaliteiten zijn de kwaliteiten die bijdragen aan de identiteit en aantrekkelijkheid van Drenthe. Het gaat om: rust, ruimte, natuur en landschap; oorspronkelijkheid (authenticiteit, Drents eigen); noaberschap; kleinschaligheid (Drentse schaal); menselijke maat; veiligheid. Het provinciaal belang ligt in het behouden en, waar mogelijk, ontwikkelen van de kernkwaliteiten. In de Omgevingsvisie is voor alle kernkwaliteiten een uitwerking naar concrete indicatoren gemaakt, namelijk voor landschap, cultuurhistorie, aardkundige waarden, archeologie, rust en natuur. Aanvullend geeft de provincie aan dat 'zuinig ruimtegebruik' en het bewaken van een goede 'milieu- en leefomgevingskwaliteit' van provinciaal belang zijn.

Kaarten en doelstellingen

Op kaarten behorende bij de Omgevingsvisie Drenthe zijn de kernkwaliteiten nader weergegeven. Op een aantal kaarten (wanneer relevant) is het projectgebied als volgt aangeduid:

Landschap
De kwaliteit en de diversiteit van het Drentse landschap dragen sterk bij aan een aantrekkelijk milieu om in te wonen, te werken en te recreëren. Landschap is één van de zes kernkwaliteiten van Drenthe. De identiteit van het Drentse landschap wordt bepaald door de ontstaansgeschiedenis en de diversiteit aan landschapstypen.

Het projectgebied is onderdeel van het landschap Esdorpenlandschap. Het Drents Plateau bestaat voornamelijk uit esdorpenlandschap. Dit landschapstype bevat enkele telkens terugkerende onderdelen: het dorp, de es, het beekdal en de velden/bossen/heide. Het esdorpenlandschap is een agrarisch cultuurlandschap ten voeten uit. Elk onderdeel van het landschap komt voort uit het agrarisch gebruik en is gerelateerd aan het functioneren van de lokale agrarische dorpsgemeenschap, met de boermarken als het oorspronkelijke gezag. De esdorpen vormen vanouds de ontginningsbasis van het landschap. Ze liggen veelal op landschappelijke overgangen van nat (beekdal) naar droog (es/heide/bos).

Van provinciaal belang zijn de essen: deze voor het esdorpenlandschap kenmerkende open ruimtes zijn veelal omgeven met esrandbeplanting. Ook de beekdalen zijn van provinciaal belang: onbebouwd gebied met kleinschalige beplantingstructuren en beekdal(rand) beplanting.

Het provinciaal beleid is gericht op behoud van de open ruimte en het versterken van esrandbeplanting, evenals het behoud van het onbebouwde karakter en het versterken van karakteristieke beekdal(rand) beplanting.

Landschap - toets: Het gaat hier om een bestaande situatie, waarbij aan de westzijde van het park al een als zodanig bestemde groenstrook aanwezig is die het park scheidt van het omliggende landbouwgebied. In het kader van de transformatie zal deze groenstrook in stand blijven en voorkomen dat er bebouwing in plaatsvindt en er kaalslag plaatsvindt. Dit overigens ook in het kader van de instandhouding en vergroting van de biodiversiteit op het park, waaraan in het kader van de verbetering van de Basiskwaliteit Natuur bij wijze van kwaliteitsimpuls invulling zal worden gegeven. De groene inpassing aan de zuidzijde betreft een bufferstrook tussen de Tip en het aangrenzende park De Eeke. Deze begrenzing is vanaf de openbare ruimte evenwel niet zichtbaar. Dit zal worden uitgewerkt in een Groenplan (Bijlage 2, zie ook paragraaf 2.3).

Cultuurhistorie
Ons huidige landschap is het resultaat van de natuurlijke ondergrond en het menselijk handelen. Dat heeft geleid tot Drenthe met vele verschillen en een sterke eigen identiteit. Een identiteit waar vele inwoners zich mee verbonden voelen.

Om deze identiteit te borgen, heeft de provincie Drenthe het Cultuurhistorisch Kompas opgesteld. In dit kompas heeft de provincie vastgelegd wat zij vanuit cultuurhistorisch perspectief van waarde vindt en hoe ontwikkelingen daar op kunnen inspelen.

De locatie is onderdeel van de volgende kaarten: Cultuurhistorische hoofdstructuur en het deelgebied Mars en Westerstroom. Het sturingsniveau 'betrekken bij: 7B Coevorden, beekdalen en ontginningen' geldt.

Wat betreft het gebied Mars- en Westerstroom stelt de Omgevingsvisie het volgende. De sterk vertakte beekdalen centraal in dit gebied zijn ordenend voor de organisatie van het esdorpenlandschap dat hier in de Middeleeuwen zijn structuur kreeg: essen, bebouwing en groenlanden liggen dicht op elkaar, waardoor een sterke ruimtelijke relatie bestaat. Dit centrale deel omvat compacte esdorpstructuren binnen de grillige beekdalen. Het gebied eromheen is een jong grootschalig heide- en veenontginningslandschap dat zich kenmerkt door rechte lijnen, waarbinnen Witteveen een specifiek voorbeeld vormt. Naast open ruimtes bevat het jongere landschap ook scherp begrensde boseenheden. Coevorden heeft zich als marktplaats en vestingstad ontwikkeld op de plek waar een aantal waterlopen samenkomen. Vanaf Coevorden loopt het tracé van de historische postweg naar Groningen. Elementen van de vesting zijn in de binnenstad nog steeds afleesbaar en structurerend.

De karakteristieken, ofwel het omgevingsbeeld hierbij is:

• Visuele relatie dorp, es en beekdal door open doorzichten;
• Binnen de esdorpen afwisseling open en gesloten ruimtes, verspreide bebouwing;
• Ontginningen zijn open en doorsneden door rechte lijnen -in de vorm van wegen en beplanting;
• Oranjekanaal als rechte ontginningsas;
• Witteveen als gepland ontginningsdorp, met huizen en boerderijen in vaste ritmiek en plaatsing aan het lint;
• Grote boseenheden, door rechte lijnen begrensd en doorsneden, met daarbinnen (restanten van) heidegebieden;
• Coevorden
  • 1. Centrum met radiaal stratenpatroon en kasteel met motte;
  • 2. Herkenbaarheid van de loop van de vestingwerken, in water en stedenbouwkundige structuren;
  • 3. Tracé van de historische postweg.

De provincie stuurt op:

• Het in stand houden van de karakteristiek van het esdorpenlandschap. Deze karakteristiek uit zich in een zichtbare ruimtelijke samenhang tussen esdorp, es, beekdal en veld, met bijbehorend microreliëf en beplantingselementen als houtwallen en esrandbosjes;
• Het in stand houden van het karakter van Coevorden als vestingstad, zowel ondergronds als bovengronds, met alle onderdelen die daaraan refereren, zoals de motte, het kasteel, bastions, kazernes, wapenopslagplaats en radiale wegenstructuren;
• Het herkenbaar houden van de scherpe belijningen van de heideontginningen, waarbij binnen die belijningen variatie kan plaatsvinden;
• Het verder versterken van de oorspronkelijke ritmiek van bebouwing in de linten van Witteveen.

Cultuurhistorie - toets: Zoals hierboven weergegeven gaat het hierbij om een bestaande situatie. Waar sprake is van fysieke ingrepen die van invloed zijn op de cultuurhistorie worden de karakteristieken van het gebied en omgeving meegenomen bij de betreffende ontwikkeling. In de regelset is dit expliciet verwoord (functieomschrijvingen).

Aardkundige waarden
Drenthe heeft een eigen karakter, een eigen (ruimtelijke) identiteit, die door inwoners en bezoekers hoog wordt gewaardeerd. Het aardkundige landschap van Drenthe is hiervoor in belangrijke mate bepalend. Aardkundige waarden die bijdragen aan het specifieke Drentse karakter wil de provincie behouden en, waar mogelijk, herstellen. Het provinciaal belang ligt in het behouden en, waar mogelijk, ontwikkelen van de kernkwaliteit aardkundige waarden. De provincie wil inhoud geven aan ruimtelijke kwaliteit, om de identiteit en aantrekkelijkheid van Drenthe te behouden en te versterken. Het doel is de archiefwaarde van de bodem te behouden en de landvormen, die karakteristiek zijn voor het Drentse landschap, te behouden en te versterken, als onderdeel van de kernkwaliteit oorspronkelijkheid.

Het perceel is onderdeel van De Hondsrug UNESCO Global Geopark en er geldt een beschermingsniveau hoog. De Hondsrug is een markant en dominerend onderdeel van het Drents Plateau. Het landschappelijk contrast met het naastgelegen Hunzedal is beeldbepalend. De bijzondere geologie van de Hondsrug is de inspiratie geweest voor het ontwikkelen van een geopark. De Hondsrug is het eerste gebied in Nederland dat is erkend als UNESCO Global Geopark. Dat is een gebied met bijzondere geologische kwaliteiten en, daarmee samenhangende, cultuurhistorische en ecologische waarden, die worden ingezet voor een duurzame gebiedsontwikkeling.

In dit gebied zijn de kernkwaliteiten aardkundige erfgoed, archeologie, landschap en cultuurhistorie onlosmakelijk gekoppeld aan het (economische) vestigingsklimaat en de vrijetijdseconomie. De provincie zet in deze gebiedskwaliteiten in voor een duurzame economische ontwikkeling van het gebied. De Hondsrug UNESCO Global Geopark draagt bij aan bewustwording en kennisverbreding en biedt een inspirerend kader van kernkwaliteiten voor nieuwe initiatieven.

Gezamenlijk met partners geeft provincie uitvoering aan het Masterplan Geopark. De uitvoering is belegd bij het programmabureau Geopark De Hondsrug. Via educatie en recreatieve activiteiten versterken zij de kennis over en de waardering voor de bijzondere kwaliteiten archeologie, cultuurhistorie, landschap en aardkundig erfgoed. Dit onderwerp heeft vertaling in de Provinciale Omgevingsverordening.

In gebieden met een hoog beschermingsniveau wordt gestreefd naar behoud of herstel van de context en het referentiebeeld van de aardkundige eenheid. Het zorgvuldig en verantwoord omgaan met aardkundig erfgoed vormt ons vertrekpunt bij planvorming. De provincie staat ontwikkelingen alleen toe als aardkundige kwaliteiten en kenmerken worden behouden.

Aardkundige waarden - toets: Zoals hierboven weergegeven gaat het hierbij om een bestaande situatie. Waar sprake is van fysieke ingrepen die van invloed zijn op de aardkundige waarden worden de karakteristieken van het gebied en omgeving meegenomen bij de betreffende ontwikkeling. Waar mogelijk is dit in de regels (archeologische verwachtingswaarde) vertaald.

Landbouw
Economisch gezien is de landbouw en agribusiness voor Drenthe een belangrijke sector. De primaire sector is van groot belang voor de Drentse economie, de werkgelegenheid en de leefbaarheid van het landelijk gebied. Drenthe wil inspelen op de grote opgaven voor een toekomstgerichte landbouw. Een duurzame en innovatieve landbouw en agribusiness, waarbij landbouw, verdienmodellen, natuur en leefbaarheid met elkaar in balans zijn, is van provinciaal belang. Dat is goed voor Drenthe, de agrariërs en andere ondernemers.

De locatie is onderdeel van Robuust landbouwgebied. Economisch gezien is de landbouw en agribusiness voor Drenthe een belangrijke sector. De primaire sector is van groot belang voor de Drentse economie en de werkgelegenheid. Daarnaast is het grootste gedeelte van de grond in Drenthe in bezit van landbouwers. Dit maakt dat de landbouw (mede) bepaalt hoe het landschap eruitziet. Grond is een belangrijke productiefactor voor de landbouw.

Bij de te nemen inrichtingsmaatregelen voor de landbouw, wordt zo veel mogelijk rekening gehouden met de robuuste systemen en kernkwaliteiten. In het robuust landbouwgebied heeft de landbouw het primaat. Ontwikkelingen worden hier afgestemd op de landbouw. Het waterhuishoudkundige beleid is uitgewerkt in het Regionaal Waterprogramma Drenthe 2022-2027. Hierin is opgenomen dat de waterhuishouding in gebieden met een landbouwfunctie, binnen de mogelijkheden van het watersysteem, is afgestemd op de landbouw. Hierbij wordt de grondwatervoorraad zoveel mogelijk vergroot door ondiep af te wateren. De provincie stimuleert maatregelen voor het vasthouden van water en efficiënter watergebruik op landbouwbedrijven met het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer.

Dit onderwerp wordt uitgevoerd met het Programma Toekomstgerichte Landbouw en heeft ook doorwerking in de Provinciale Omgevingsverordening.

Landbouw - toets: In de nabijheid van het park bevinden zich geen agrarische bedrijven, anders dan agrarische gronden. Dit is aan de orde aan de westzijde van het park. Er bevindt zich hier een groenstrook van circa 5 tot 6 meter breed. Daarnaast ligt er ook nog een landbouwweggetje van circa 5 meter tegen de rand van de Tip, waardoor er circa (minimaal) 10 meter afstand ligt tussen de landerijen en woningen op de Tip. Hiermee wordt de neerslag van nevel van eventuele gewasbeschermingsmiddelen in of bij de woningen zoveel als mogelijk beperkt. Voor het overige is sprake van een al jaren bestaande situatie, waaraan slechts in beperkte mate aanpassingen kunnen worden gedaan. Zie ook paragraaf 4.4 voor dit onderwerp.

3.2.2 Omgevingsverordening provincie Drenthe

In de Provinciale Omgevingsverordening (POV) vertaalt de provincie Drenthe haar Omgevingsvisie (deels) door naar concrete regels. De meest recente versie dateert van 29 oktober 2024. Navolgend worden de relevante artikelen behandeld. Het plangebied is onderdeel van landelijk gebied.

Cultuurhistorie

Op de locatie gelden de kernkwaliteiten Esdorpenlandschap en Coevorden beekdalen en ontginningen. Deze zijn bij de Provinciale visie hierboven getoetst, waaruit duidelijk wordt dat deze als gevolg van de voorgenomen ontwikkeling niet worden aangetast. Hierin is eveneens voorzien bij nieuwe ontwikkelingen, waarvoor een regeling is opgenomen (functieomschrijvingen).

Geluidproductieplafonds

Over het plangebied ligt een zone geluidsproductieplafonds, als bedoeld in artikel 2.13a Omgevingswet. De geluidproductieplafonds zijn nog niet vastgesteld, zodat hiermee geluidstechnisch nog niet kan worden gerekend. In de paragraaf omtrent geluid wordt nader ingegaan op het akoestisch onderzoek (paragraaf 4.8).

Aardkundige waarden

Op de locatie geldt een hoog beschermingsniveau voor aardkundige waarden. Dit is bij de Provinciale visie hierboven getoetst en in het kader van de archeologische verwachtingswaarde-regel afdoende behandeld.

Functiewijziging verblijfsrecreatie naar wonen  

Artikel 3.22 stelt het volgende over een functiewijziging verblijfsrecreatie naar wonen:

Een omgevingsplan kan alleen voorzien in functiewijziging van verblijfsrecreatie naar wonen indien:

• a. het gehele vakantiepark dan wel ruimtelijke samenhangende recreatiewoningen onderdeel is van één plan;
• b. de functiewijziging betrekking heeft op een gedeelte van, of gehele parken dan wel ruimtelijk samenhangende onderdelen daarvan en niet op losse recreatiewoningen;
• c. in het omgevingsplan inzicht wordt gegeven in de problematiek van het betreffende vakantiepark en wordt onderbouwd dat een functiewijziging naar wonen bijdraagt aan de oplossing van deze problematiek;
• d. de bestaande recreatiewoningen geen stacaravans of vergelijkbare bouwwerken zijn, tenzij in het omgevingsplan wordt geborgd dat de functiewijziging naar wonen in ieder geval gepaard gaat met een verbetering van de uiterlijke verschijningsvorm en de randvoorwaarden voor inpassing, omvang, inhoud en uiterlijk van de woning in het omgevingsplan worden vastgelegd;
• e. de betreffende woningen voldoen aan de minimale wettelijke eisen en in het omgevingsplan gemotiveerd wordt dat de functiewijziging past binnen de gemeentelijke woonvisie ofwel de balans tussen vraag en aanbod in de woningvoorraad, zodat deze aansluit bij de demografische behoefte, en;
• f. in het omgevingsplan wordt onderbouwd dat er een ruimtelijke, maatschappelijke en/of landschappelijke meerwaarde ontstaat, en het omgevingsplan vergezeld gaat van een uitvoeringsplan waarin de maatregelen staan die gericht zijn op de genoemde meerwaarde, dat juridisch verbonden is aan het betreffende omgevingsplan.
• 4. Gedeputeerde staten hechten er voor de beoordeling aan dat het omgevingsplan door en met betrokkenen tot stand is gekomen en zullen dit in hun afweging betrekken.
• 5. Bij toepassing van dit artikel zijn de bepalingen van Artikel 3.16 niet van toepassing.

In paragraaf 3.2.1 is het plan aan de kernkwaliteiten getoetst. Het plan maakt de functiewijziging naar wonen mogelijk van recreatiewoningen op Park De Tip. In de planbeschrijving in Hoofdstuk 2 is onderbouwd dat de meerderheid van de recreatiewoningen op het park al geruime tijd permanent wordt bewoond. Het park fungeert daarmee feitelijk als woonbuurt. Met een functiewijziging naar wonen wordt dit gebruik geformaliseerd.

• 1a.

Het project De Tip is onderdeel van één plan, te weten voorliggend plan.

• 1b.

Het project heeft betrekking op het gehele park De Tip. Zij het dat de panden die nu al een woonbestemming hebben niet onderdeel zijn van voorliggend plan. Wel is het doel van dit project om het gehele park om te schakelen naar regulier wonen. Behoudens een enkele recreatiewoning dat zijn recreatieve functie wil behouden, zie paragraaf 2.3.

• 1c.

De gemeente Coevorden heeft in 2020 het programma Vitale Vakantieparken Coevorden vastgesteld. Op basis van onderzoek naar de vitaliteit van vakantieparken in Drenthe (Vitale Vakantieparken Drenthe) als geheel en eigen bevindingen is voor ieder park in de gemeente een strategie bepaald.

Voor enkele parken is die strategie het onderzoeken of transformatie naar een andere bestemming haalbaar is. Een van die parken is De Tip in De Kiel. Hier is een functieverandering van recreatie naar permanente bewoning aan de orde. Het mogelijk maken van permanente bewoning in alle woningen op dit park doet recht aan de huidige feitelijke situatie, waarin een groot deel van de woningen al permanent bewoond wordt. Dat is al toegestaan in 20 woningen door een aanduiding in het geldende omgevingsplan en daarnaast nog in 9 woningen op grond van een perceelsgebonden beschikking. Deze situatie maakt dat er sprake is van ongelijkheid en maakt tegelijkertijd een terugkeer naar volledig recreatief gebruik niet realistisch.

• 1d.

Van stacaravans of vergelijkbare bouwwerken is op het park geen sprake.

• 1e.

Het merendeel van de woningen is getoetst aan de regels van het Besluit bouwwerken leefomgeving, het vroegere Bouwbesluit. In sommige gevallen bleken op ondergeschikte punten aanpassingen nodig. De eigenaren van de woningen die geen controle hebben laten uitvoeren zullen door de gemeente worden gecontroleerd.

In paragraaf 3.3 wordt onderbouwd dat de functiewijziging past binnen de gemeentelijke woonvisie. De behoefte wordt ook getoetst in de Ladder, zie paragraaf 4.2.

• 1f.

In het transformatieplan (Bijlage 1) wordt een kwaliteitsimpuls opgenomen, waarmee genoemde meerwaarde wordt toegevoegd. Er is een groenplan opgesteld, zie hiervoor Bijlage 2 en paragraaf 2.3.

• 2.

De transformatie van De Tip verloopt globaal volgens het Stappenplan Transformatie, dat als Bijlage 3 is toegevoegd. In dit proces wordt uitgegaan van een samenwerking tussen een vertegenwoordiging vanuit het park en de gemeente, onder leiding van een projectleider. Vanuit deze samenwerking worden voorstellen voorbereid, met ambtelijke ondersteuning van de gemeente. Deze voorstellen worden voorgelegd aan de 'achterban', bestaande uit de eigenaren op De Tip en het gemeentebestuur. De werkgroep van De Tip bestaat uit enkele eigenaren vanuit het VvE-gedeelte en een van daarbuiten.

Een belangrijke basis voor het werk van de werkgroep is gelegd tijdens een bijeenkomst voor alle eigenaren waar uitgangspunten zijn bepaald over wat eigenaren belangrijk vonden in de inrichting en het functioneren van 'hun' park. Het ging daarbij over zowel over de kwaliteiten en karakteristieken die behouden zouden moeten blijven als knelpunten die aangepakt zouden moeten worden en vraagstukken waarover in het kader van een woonbestemming een standpunt over bepaald moest worden. Deze uitgangspunten zijn door de werkgroep gebruikt om een zogenaamd Streefbeeld (fase 3 in genoemd Stappenplan) op te stellen, verwerkt in het transformatieplan (dat is bijgevoegd als Bijlage 1). Met dit streefbeeld is ingestemd door zowel de eigenaren als het college en het is de basis geweest voor onder meer het voorliggend ruimtelijk plan.

• 3.

Toetsing verder niet aan de orde, er is sprake van een niet-van-toepassingverklaring van een bepaling.

3.2.3 Conclusie

Het plan past binnen het provinciaal beleid.

3.3.1 Omgevingsvisie gemeente Coevorden

Op 17 oktober 2023 is de Omgevingsvisie Coevorden vastgesteld. De Omgevingsvisie is een visie op de leefomgeving in de gemeente Coevorden. De Omgevingsvisie geeft het toekomstbeeld van en voor de gemeente en geeft aan waar de gemeente kansen zien en met welke opgaven de gemeente aan de slag wil. Het toekomstbeeld kijkt ver vooruit, de kansen en opgaven zijn de eerste stappen om het toekomstbeeld te realiseren. Om de visie een stap concreter te maken zijn er gebiedskompassen uitgewerkt: een koers op maat voor verschillende gebieden, zodat ze de veelzijdigheid van de gemeente recht kunnen doen.

De gemeente Coevorden ziet op basis van deze grote ontwikkelingen voor de toekomst van Coevorden in de leefomgeving drie grote ambities. Activiteiten op deze gebieden zijn cruciaal om het gewenste toekomstbeeld te verwezenlijken.

• Eigen thuisbasis: alle generaties wonen en leven samen. Met bereikbare voorzieningen, in een groene en duurzame omgeving. De identiteit van dorpen en wijken is zichtbaar en voelbaar.
• Evenwichtig platteland: in het buitengebied ontwikkelen landbouw, natuur en landschap, toerisme en recreatie, bodem- en waterbeheer en andere functies zich duurzaam en in harmonie met elkaar.
• Economisch regionaal knooppunt: Coevorden ontwikkelt zich verder als knooppunt in een (internationale) regio. De historische vestingstad is het middelpunt. Er zijn goede verbindingen via weg, water en spoor en er is ruimte voor het bedrijfsleven.

De drie ambities krijgen waar mogelijk ook in dit traject nader vorm. Hierbij kan gedacht worden aan het samen wonen en leven in een groene en duurzame leefomgeving. Door omzetting van de recreatiewoningen naar woningen is sprake van een duurzaam gebruik van zowel het gebied als de bebouwing, zo ook wordt het gebied verder vergroend. Het park fungeert daarmee feitelijk vooral als woonbuurt. Dit gebeurt in functioneel opzicht in harmonie met elkaar. Bodem, water, natuur en landschap zijn hierin nader onderzocht en bieden aanknopingspunten voor verdere ontwikkeling. De ambitie als regionaal knooppunt is in dit kader niet relevant.

Het toekomstbeeld en de ambities zijn vertaald naar gebiedskompassen. Het plangebied is onderdeel van het gebied "Het ‘reusachtige’ noorden". Dit is het grootschalige landschap rondom Schoonoord met De Kiel, Wezuperbrug, ’t Haantje-Kibbelveen.

Nieuwe ontwikkelingen moeten hier qua karakter aansluiten bij de cultuurhistorische kwaliteiten van het gebied. De recreatie in het gebied floreert. Dat wil de gemeente graag zo houden en waar mogelijk versterken. Niet zozeer door meer verblijfsrecreatie, maar wel door in te zetten op meer kwaliteit, zodat de recreatiesector klaar is voor de toekomst.

Toetsing

Dit plan maakt een transformatie van recreatie naar wonen mogelijk. Paragraaf 2.3 beschrijft wat de omschakeling van de percelen zal zijn. In Hoofdstuk 2 is onderbouwd dat de meerderheid van de recreatiewoningen op het park al geruime tijd permanent wordt bewoond. Het park fungeert daarmee feitelijk vooral als woonbuurt. Met een functiewijziging naar wonen wordt dit gebruik geformaliseerd. Er worden verder geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk gemaakt. De cultuurhistorische kwaliteiten van het gebied blijven behouden. Een recreatiepark met weinig kansen op toeristisch vlak wordt uit de markt genomen. Deze ontwikkeling past binnen het beleid uit de omgevingsvisie.

3.3.2 Woonvisie 2021+

In de Woonvisie zijn de ambities op het gebied van wonen opgenomen. De wens is een woningmarkt die past bij de toekomst die wordt gezien voor de gemeente. Kwalitatief hoogwaardig, duurzaam, leefbaar en betaalbaar. Daarnaast met genoeg capaciteit om onderdak te bieden aan nieuwe werknemers voor de groeiende economische sectoren. De gemeente durft te kiezen voor een groeiscenario en steekt waar nodig haar nek uit. Ze koestert de eigenheid van de inwoners: de diversiteit en lokale kracht. Dit vraagt om diversiteit in type woningen en maatwerk.

De analyses laten zien dat de gemeente Coevorden de afgelopen periode veranderde van een gemeente met (vooruitzicht op) krimp naar een gemeente met een lichte groei van inwoners. Bovenstaande ontwikkelingen vragen twee dingen:

• In aantal meer wooneenheden. Dit gaat om ongeveer 500-750 wooneenheden in de periode tot 2030.
• Kwalitatief beter passende wooneenheden: toekomstbestendig, duurzaam, levensloopbestendig, betaalbaar.

De gemeente ziet een toenemende behoefte aan anders-dan-anders wonen. Mensen hebben verschillende motieven om te kiezen voor een afwijkende woningvorm. Als gemeente wordt hier, waar mogelijk, ruimte voor geboden. Een deel van de doelgroepen vindt nu woonruimte op de vakantieparken. Dit is vanuit toeristisch oogpunt niet wenselijk. Binnen het programma Vitale Vakantieparken wordt gewerkt aan het verminderen van permanente bewoning op vakantieparken. Dit levert waarschijnlijk een vraag naar passende huisvesting elders in de gemeente op.

Toetsing

Binnen het programma Vitale Vakantieparken wordt naast het verminderen van permanente bewoning op vakantieparken tegelijkertijd ook gewerkt aan de transformatie van recreatieparken zonder toekomstperspectief, zoals De Tip, naar een woonbestemming. Bij De Tip gaat het om de functiewijziging van (het merendeel van de) 59 bestaande woningen.

Deze wijziging van het omgevingsplan ziet op de legalisatie van permanente bewoning van recreatiewoningen. Een groot deel van de woningen op park De Tip wordt al permanent bewoond, deels legaal vanwege een perceels- of persoongebonden beschikking, deels illegaal vanwege het ontbreken van een dergelijke beschikking. Feitelijk hebben de meeste woningen op park De Tip daarom al een functie voor de woningvoorraad. Er kan dus gesteld worden dat er slechts een beperkte toevoeging is van woningen aan de woningvoorraad. Op grond van de Woonvisie is voor De Kiel, waar park De Tip onder valt, echter geen kwantitatieve woonopgave. De Woonvisie biedt wel ruimte voor maatwerk als sprake is van een concrete woonbehoefte. Uit gesprekken met de bewoners van het park blijkt dat die behoefte bestaat. Daarmee is het planvoornemen niet in strijd met de gemeentelijke Woonvisie.

3.3.3 Conclusie

Het plan past binnen het gemeentelijke beleid.

4.1.1 Wettelijk kader

De wetgeving omtrent de milieueffectrapportage (m.e.r.) is opgenomen in afdeling 16.4 van de Omgevingswet en in hoofdstuk 11 en bijlage V van het Omgevingsbesluit.

Of een besluit over een project mer-plichtig of mer-beoordelingsplichtig is, kan worden afgeleid uit bijlage V van het Omgevingsbesluit, in samenhang met de artikelen 11.6 en 11.8 van het Omgevingsbesluit. Bijlage V heeft als ingang (eerste kolom) de omschrijving van het project. In de vierde kolom staan de besluiten genoemd waarvoor mer-verplichtingen gelden. Het gaat om besluiten waarmee de toestemming voor het project wordt verleend. In dit geval is dat het omgevingsplan.

Of er voor het besluit een mer-plicht of een mer-beoordelingsplicht geldt, volgt uit de tweede en derde kolom. Als het project voldoet aan de voorwaarden van de tweede kolom, geldt een mer-plicht. Anders geldt een mer-beoordelingsplicht, tenzij ook in de derde kolom voorwaarden staan.

4.1.2 Toetsing

Dit plan betreft een functiewijziging van een bestaand recreatiepark naar een woonbuurt. Het maakt geen ontwikkelingen mogelijk waarvoor een mer-plicht of een mer-beoordelingsplicht geldt.

4.1.3 Conclusie

Het aspect mer-beoordeling vormt geen belemmering voor het project.

4.2.1 Wettelijk kader

De ladder voor duurzame verstedelijking is een instructieregel voor zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan van leegstand. Artikel 5.129g Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) regelt dat bij een wijziging van het omgevingsplan voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling toepassing van de ladder is vereist. Een stedelijke ontwikkeling is gedefinieerd als "de ontwikkeling of uitbreiding van een bedrijventerrein, een zeehaventerrein, een woningbouwlocatie, kantoren, een detailhandelvoorziening of een andere stedelijke voorziening en die voldoende substantieel is."

Als een omgevingsplan voorziet in een nieuwe stedelijke ontwikkeling, wordt rekening gehouden met:

• a. de behoefte aan die stedelijke ontwikkeling; en
• b. als die stedelijke ontwikkeling is voorzien buiten het stedelijk gebied of buiten het stedelijk groen aan de rand van de bebouwing van stedelijk gebied: de mogelijkheden om binnen dat stedelijk gebied of binnen dat stedelijk groen in die behoefte te voorzien.

4.2.2 Toetsing

Bij het bepalen óf en hoe de Ladder moet worden toegepast zijn de volgende aspecten van belang:

• 1. Is er sprake van een stedelijke ontwikkeling?
• 2. Is de stedelijke ontwikkeling nieuw?
• 3. Wat is het ruimtelijk verzorgingsgebied?
• 4. Is er behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling?
• 5. Ligt de ontwikkeling in bestaand stedelijk gebied?

Ad 1 en 2.

Of er sprake is van een stedelijke ontwikkeling wordt bepaald door de aard en omvang van de ontwikkeling, in relatie tot de omgeving. Dit plan maakt een transformatie van recreatie naar wonen mogelijk. Paragraaf 2.3 beschrijft wat de omschakeling van de percelen zal zijn. Er is in die geen sprake van een nieuw beslag op de ruimte. Naar aard en omvang is het echter wel een zodanige functiewijziging, dat gesproken kan worden van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Daarnaast worden de bouwmogelijkheden iets verruimd, waardoor in dat opzicht wel sprake is van een nieuw (planologisch) beslag op de ruimte.

Ad 3.

Wanneer sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling, moet de behoefte aan die ontwikkeling worden gemotiveerd. De behoefte moet worden bepaald binnen het ruimtelijk verzorgingsgebied van de ontwikkeling. De aard en omvang van de ontwikkeling zijn leidend voor het schaalniveau waarop de ruimtebehoefte moet worden afgewogen. Het ruimtelijk verzorgingsgebied is in onderhavig project beperkt tot de gemeente Coevorden. De woningen zullen voor het grootste gedeelte bewoond worden door inwoners uit de gemeente. In principe gaat het voor de komende tijd om het voorzetten van bewoning door de huidige bewoners.

Ad 4.

Zoals hiervoor al staat vermeld, dient de behoefte aan de nieuwe stedelijke ontwikkeling die mogelijk wordt gemaakt, te worden beschreven. Deze wijziging van het omgevingsplan ziet op de legalisatie van permanente bewoning van recreatiewoningen. Een groot deel van de woningen op park De Tip wordt al permanent bewoond, deels legaal vanwege een perceels- of persoongebonden beschikking, deels illegaal vanwege het ontbreken van een dergelijke beschikking. Feitelijk hebben de meeste woningen op park De Tip daarom al een functie voor de woningvoorraad. Er kan dus gesteld worden dat er slechts een beperkte toevoeging is van woningen aan de woningvoorraad. Op grond van de woonvisie is er voor De Kiel, waar park De Tip onder valt, echter geen kwantitatieve woonopgave. De woonvisie biedt wel ruimte voor maatwerk als sprake is van een concrete woonbehoefte. Uit gesprekken met de bewoners van het park blijkt dat die behoefte er is.

Ad 5.

In de bijlage van het Bkl is een definitie van het begrip stedelijk gebied opgenomen. Deze luidt als volgt: "Stedelijk gebied is het samenstel van bebouwing voor wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel en horeca, en de daarbij behorende openbare of sociaal-culturele voorzieningen en infrastructuur. Het betreft het samenstel van bebouwing dat in een omgevingsplan of een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit is toegelaten".

Het plangebied ligt ten noorden van Schoonoord en ten westen van De Kiel. Het plan is daarmee een nieuwe stedelijke ontwikkeling buiten bestaand stedelijk gebied.

Indien sprake is van een ontwikkeling buiten bestaand stedelijk gebied, zoals in onderhavig geval, moet gemotiveerd worden waarom de ontwikkeling buiten bestaand stedelijk gebied wordt toegelaten. In dit geval gaat het om de transformatie van een bestaand recreatiepark. Zoals eerder aangegeven gaat het hier om een transformatie van recreatie naar wonen. Paragraaf 2.3 beschrijft wat de omschakeling van de percelen zal zijn. Het (planologisch) beslag op de ruimte neemt slechts beperkt toe en het groene, parkachtige karakter wordt behouden. Hiermee wordt zorgvuldig omgegaan met de ruimte en wordt tevens een woonpark gecreëerd met een eigen, groen karakter dat niet gevonden kan worden binnen bestaand stedelijk gebied.

4.2.3 Conclusie

Het plan past binnen de Ladder voor duurzame verstedelijking.

4.3.1 Wettelijk kader

In bijlage 1 van de Omgevingswet (Ow) is het begrip duurzame ontwikkeling gedefinieerd. Het gaat om "een ontwikkeling die voorziet in de behoeften van de huidige generatie zonder de mogelijkheden voor toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in gevaar te brengen." Artikel 1.3 en 2.1 Ow borgen het belang van duurzaamheid. In artikel 1.3 zijn de maatschappelijke doelen van de wet verwoord:

"Deze wet is, met het oog op duurzame ontwikkeling, de bewoonbaarheid van het land en de bescherming en verbetering van het leefmilieu, gericht op het in onderlinge samenhang:

• a. bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit, en
• b. doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke behoeften."

Artikel 2.1 geeft aan dat een bestuursorgaan zijn taken en bevoegdheden op grond van de wet uitoefent met het oog op de doelen van de wet, tenzij daarover specifieke regels zijn gesteld.

Artikel 1.3 geeft ook richting aan de voor burgers en bedrijven opgenomen zorgplicht in artikel 1.6 Ow, namelijk dat men "voldoende zorg draagt voor een goede leefomgeving". Met deze bepalingen wordt een duurzame ontwikkeling voor het gehele domein van de fysieke leefomgeving geborgd. Het vergt een samenhangende benadering vanaf het begin van de planvorming van alle relevante belangen, waaronder: ruimte, water, natuur, gezondheid en wonen.

4.3.2 Toetsing

Met de transformatie van het park van recreatie naar wonen is sprake van een doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke behoeften. Uit deze motivering blijkt dat er daarbij sprake is van het in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit.

4.3.3 Conclusie

Het voornemen is in lijn met de doelen van een duurzame ontwikkeling, zoals bedoeld in de Omgevingswet. Hiermee is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties wat betreft duurzaamheid.

4.4.1 Wettelijk kader

Een van de maatschappelijke doelen van de Omgevingswet (Ow) is een gezonde fysieke leefomgeving (artikel 1:3 Ow, zie ook 4.3.1). In artikel 2.1 lid 4 Ow is bepaald dat het bevoegd gezag bij de evenwichtige toedeling van functies (in het omgevingsplan) in ieder geval rekening houdt met het belang van het beschermen van de gezondheid. Voorzorg kan daarbij een rol spelen. Naast de gezondheidsbescherming kan het bevoegd gezag het belang van gezondheidsbevordering meewegen. Zo heeft de fysieke leefomgeving positieve gezondheidseffecten als deze uitnodigt tot gezond gedrag en mensen stimuleert tot meer bewegen, gezonder eten en elkaar ontmoeten. De GGD kan hierbij adviseren.

Het Rijk stelt ondergrenzen voor de bescherming van de gezondheid. Bijvoorbeeld via instructieregels of omgevingswaarden voor geluid, luchtkwaliteit, geur en waterkwaliteit. In het omgevingsplan werken deze randvoorwaarden door.

4.4.2 Toetsing

Dit plan betreft enkel een functiewijziging van een bestaand recreatiepark naar een woonbuurt. Planologisch gezien is wonen fundamenteel anders dan recreatie, in de zin dat wonen een milieugevoelige functie is en recreatie niet. Echter, door de wijziging zijn er geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk die leiden tot een aantasting van een gezonde fysieke leefomgeving.

Wat betreft beweging in het kader van gezondheid, kan worden gesteld dat het groene en parkachtige karakter van park De Tip ervoor zorg dat het maken van een ommetje aantrekkelijk is. Er zijn weliswaar geen trottoirs op het park, maar vanwege de lage verkeersintensiteit en lage maximumsnelheid staat dit het maken van een ommetje niet in de weg.

In de omgeving zijn geen intensieve veehouderijen aanwezig.

Ten aanzien van de zogenaamde spuitzones kan het volgende worden opgemerkt, dit mede naar aanleiding van de opmerkingen van de GGD. Dit betreft het houden van zoveel mogelijk afstand tussen woningen en agrarische percelen.

Aan de westzijde van het park is een perceel in agrarisch gebruik. Hier worden laagblijvende gewassen (eikenbladeren) geteeld. Dit zijn kleine eikenboompjes/twijgjes waarvan de bladeren voor de verwerking in boeketten worden gebruikt. Tussen dit perceel en de meest nabijgelegen woningen is circa (minimaal) 10 meter gelegen. Er is een groenstrook van circa 5 meter aanwezig. De aanwezige landbouwweg kent een breedte van 5 meter.

Op basis van de actuele jurisprudentie dient een afstand van 50 m te worden aangehouden. Omdat in dit geval sprake is van teelt van laagblijvende gewassen zal er niet tot nauwelijks sprake zijn van drift van gewasbeschermingsmiddelen indien er laag bij de grond en met driftreducerende spuitkoppen wordt gewerkt. Gezien de situatie waarin reguliere woningen aanwezig zijn zal in dit stadium hier ook al rekening mee moeten worden gehouden. Daarnaast is tussen het agrarisch perceel en het park een (over het algemeen) zeer dichte en hoge groenstrook (bomen met struikgewas) gelegen, die eventuele drift weren. Vooralsnog wordt de afstand van minimaal 10 meter afdoende geacht.

4.4.3 Conclusie

Er is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties wat betreft gezondheid.

4.5.1 Wettelijk kader

De regels in het omgevingsplan moeten leiden tot een evenwichtige toedeling van functie aan locaties (artikel 2.1 Omgevingswet). Bij een voorgenomen ontwikkeling moet daarom onder meer beoordeeld worden wat de effecten zijn op de verkeersafwikkeling en verkeersveiligheid binnen en rond het plangebied. Het kader voor die beoordeling wordt gevormd door de kencijfers van het CROW.

4.5.2 Toetsing

Verkeer

Voor de bestaande verkeersgeneratie is uitgegaan van bungalowpark in het buitengebied in een weinig stedelijke gemeente. Hiervoor geldt een verkeersgeneratie van maximaal 2,8 verkeersbewegingen per bungalow per dag. Voor 59 recreatiewoningen gaat het afgerond om 166 verkeersbewegingen.

Dit plan maakt een transformatie van recreatie naar wonen mogelijk. Paragraaf 2.3 beschrijft wat de omschakeling van de percelen zal zijn. Niet iedere woning schakelt definitief om naar wonen. Voor een worst case-berekening wordt echter wel van 59 uitgegaan. Voor vrijstaande koopwoningen geldt een verkeersgeneratie van maximaal 8,6 verkeersbewegingen per woning per dag. Voor 59 woningen gaat het afgerond om 508 verkeersbewegingen.

Planologisch gezien is er daarmee sprake van een toename aan verkeersbewegingen. Feitelijk is het park op dit moment al in gebruik als woonbuurt. De verkeersgeneratie levert in de huidige situatie geen knelpunten op. De verwachting is dat dit na de formele functiewijziging ook geen knelpunten oplevert.

Parkeren

Voor wat betreft parkeren hanteert gemeente het gemiddelde van de in de CROW-publicatie 381 opgenomen minimale en maximale parkeerkentallen. Voor koopwoningen is dat 2,4 parkeerplaats per woning. De oppervlakte van de verschillende percelen varieert van circa 650 tot 1400 m2. Bezoekers parkeren bij voorkeur op het terrein van bestemming. In de praktijk zijn er geen problemen voor parkeren en wordt ook het bezoekersparkeren op eigen erf opgelost, ook op de kleinere percelen.

4.5.3 Conclusie

Het aspect verkeer en parkeren vormt geen belemmering voor het voornemen. Hiermee is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties wat betreft verkeer en parkeren.

4.6.1 Wettelijk kader

In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) zijn diverse regels ter bescherming van de natuur opgenomen. Deze regels komen grotendeels overeen met de regels die zijn opgenomen in de voormalige Wet natuurbescherming. Het gaat hierbij in de eerste plaats om regels voor de gebiedsbescherming van aangewezen Natura 2000-gebieden, regels voor de soortenbescherming van plant- en diersoorten (waaronder vogels) en regels ter bescherming van houtopstanden.

Het gebieds- en soortenbeschermingsregime vloeit voor een belangrijk deel voort uit twee Europese richtlijnen, te weten de Vogelrichtlijn (79/409/EEG) en de Habitatrichtlijn (92/43/EEG).

Gebiedsbescherming

De Europese Vogel- en Habitatrichtlijn beschermt Natura 2000-gebieden. De minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit wijst de Natura 2000-gebieden aan. Op grond van artikel 2.43 Omgevingswet legt hij ook de instandhoudingsdoelstellingen vast. Dit gebeurt in een aanwijzingsbesluit. Als er naar aanleiding van projecten, plannen en activiteiten, afzonderlijk of in combinatie met andere plannen of projecten, mogelijkerwijs significante effecten optreden, dienen deze bij de voorbereiding van een omgevingsplan in kaart te worden gebracht en beoordeeld. Natura 2000-gebieden hebben een externe werking, zodat ook ingrepen die buiten deze gebieden plaatsvinden en verstoring kunnen veroorzaken, moeten worden getoetst op het effect van de ingreep op soorten en habitats. Een omgevingsplan dat significante gevolgen kan hebben voor een Natura 2000-gebied kan alleen worden vastgesteld indien uit een passende beoordeling de zekerheid is verkregen dat het plan de natuurlijke kenmerken van het gebied niet zal aantasten. Indien deze zekerheid niet is verkregen, kan het plan worden vastgesteld, indien wordt voldaan aan de volgende drie voorwaarden:

• 1. Alternatieve oplossingen zijn niet voorhanden;
• 2. Het plan is nodig om dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbegrip van redenen van sociale of economische aard; en
• 3. De noodzakelijke compenserende maatregelen worden getroffen om te waarborgen dat de algehele samenhang van het Natura 2000-netwerk bewaard blijft.

In afdeling 8.6 Bkl staat het beoordelingskader voor de omgevingsvergunning voor Natura 2000-activiteiten.

Stikstof

Stikstofdepositie is geregeld in artikel 22.20 van de Omgevingswet (Ow). De regels van artikel 5.5a van de Wet natuurbescherming (Wnb) blijven gelden tot een bij koninklijk besluit te bepalen datum. Hier vindt, vooralsnog, dus geen verandering plaats ten opzichte van oorspronkelijke wet- en regelgeving. Na de -nog te bepalen- datum dient stikstof te worden gemonitord als omgevingswaarde.

Soortenbescherming 

Onder de Ow zijn veel dier- en plantsoorten beschermd. De bescherming richt zich op soorten van Europees belang, die onder de reikwijdte van de Vogel- en Habitatrichtlijn vallen, als om bepaalde soorten van nationaal belang. Soortenbescherming vindt plaats binnen en buiten het Natuurnetwerk Nederland. Het kan de vorm hebben van wet- en regelgeving, maar ook van fysieke maatregelen die bescherming, vestiging of uitbreiding van een soortenpopulatie stimuleren. Op grond van artikel 2.18 lid 1 sub f Ow zijn in beginsel de provincies hiervoor verantwoordelijk. Echter, ook decentrale overheden kunnen hiervoor actief beleid voeren. Gedacht kan worden aan het vaststellen van bijvoorbeeld een programma voor soortenbescherming.
Door strikte formulering van een flora- en fauna-activiteit moet bij vrijwel alle activiteiten in de fysieke leefomgeving nagegaan worden of:

• er soorten aanwezig zijn; en
• welke soorten dat zijn.

In hoofdstuk 11 van het Besluit activiteiten leefomgeving wordt bepaald wanneer een vergunning nodig is.

4.6.2 Toetsing

Voor dit plan is op 17 juni 2024 een veldbezoek uitgevoerd en daarnaast zijn verspreidingsgegevens van beschermde soorten in en om het plangebied uit de NDFF geraadpleegd. Bij eventuele fysieke werkzaamheden op het park kan nader onderzoek noodzakelijk zijn. Voor het omzetten van de functie van recreatie naar wonen vormt ecologie echter geen belemmering. Het ecologisch rapport is opgenomen als Bijlage 5.

Ook kan bij werkzaamheden een AERIUS-berekening nodig zijn om negatieve effecten op Natura 2000-gebieden geheel te kunnen uitsluiten. Het plan heeft geen negatieve effecten op provinciaal beschermde natuurgebieden.

Soortenbescherming

Als gevolg van (toekomstige) werkzaamheden aan woningen en het groen kunnen jaarrond beschermde nesten in bomen, vleermuisverblijfplaatsen en verblijfplaatsen van hazelworm, grote bosmuis, steenmarter en kleine marterachtigen verloren gaan. Voorafgaand aan deze werkzaamheden is dan nader onderzoek nodig om de aan-of afwezigheid van deze functies aan te tonen (zie tabel 1). Uit het nader onderzoek blijkt of een omgevingsvergunning flora-en fauna-activiteit voor het uitvoeren van de werkzaamheden noodzakelijk is.

Indien voor de ontwikkelingen ook bomen worden gekapt, is het aan te bevelen als eerste een nadere inspectie in de winterperiode, als het blad van de bomen is, uit te voeren. Dit wijst uit of er nesten in aanwezig zijn die van beschermde soorten kunnen zijn of mogelijk voor vleermuizen geschikte holtes, spleten of scheuren.

Tabel 1. Overzicht vervolgstappen bij concrete werkzaamheden

Voor de overige soorten is geen omgevingsvergunning nodig, mits eventuele werkzaamheden buiten het broedseizoen van vogels worden uitgevoerd. Negatieve effecten op overige broedende vogels worden bij voorkeur voorkomen door buiten het broedseizoen te werken, dus buiten de periode (half februari) half maart tot half juli (eind september). Het is ook mogelijk voor het broedseizoen te starten met de werkzaamheden en continu door te werken. Dan is het waarschijnlijk dat vogels niet in het plangebied gaan broeden vanwege de continue verstoring.

Is de wens om de werkzaamheden in het broedseizoen te starten, dan is het nodig het plangebied voorafgaand aan de start te laten inventariseren op broedgevallen door een broedvogeldeskundige. Zijn er op dat moment vogels aan het broeden, dan kunnen de werkzaamheden pas starten als de jongen zijn uitgevlogen.

Zorgplichtmaatregelen

Voor andere beschermde soorten of rode lijstsoorten is geen omgevingsvergunning nodig, mits bij uitvoering van werkzaamheden de zorgplichten van de Omgevingswet in acht wordt genomen. Dit kan door ten minste één week voorafgaand aan grondwerkzaamheden grasland kort te maaien en bij de werkzaamheden één richting op te werken. Op die manier hebben amfibieën en grondgebonden zoogdiersoorten voldoende tijd zich te verplaatsen naar een locatie buiten de invloedsfeer van de werkzaamheden. Ook het in het gebied houden van snoeiafval en hout kan bijdragen aan het verminderen van negatieve effecten op korstmossen en schimmels. Uitgesteld maaien verminderd negatieve effecten op vaatplanten.

Gebiedsbescherming

Negatieve effecten ten aanzien van in het kader van beschermde stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden kunnen nog niet worden uitgesloten. Een AERIUS-berekening moet bij concrete plannen, zoals sloop-nieuwbouw, uitwijzen of sprake is van stikstofdepositie boven 0,00 mol N/ha/ja in stikstofgevoelige habitattypen of leefgebieden van soorten binnen Natura 2000-gebieden. Het plan is niet in strijd met het provinciaal ruimtelijk natuurbeleid.

Houtopstanden

Het plan leidt niet tot aantasting van beschermde houtopstanden. Het indienen van een kapmelding bij de provincie Drenthe vanwege beschermde houtopstanden is niet nodig. Mogelijk geldt wel specifiek gemeentelijk beleid.

AERIUS-berekening

In Nederland zijn 162 Natura 2000-gebieden gelegen. In 130 van deze gebieden komen stikstofgevoelige habitats of leefgebieden van soorten voor. Een verdere toename van stikstofdepositie kan tot een negatief effect leiden. Daarom dient bij een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling onderzocht te worden of er stikstofdepositie in stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden plaatsvindt. Een te hoge stikstofdepositie kan tot een negatief effect leiden, waardoor een omgevingsplan onder dezelfde omstandigheden niet kan worden gewijzigd.

Om vast te stellen of er sprake is van een toename van stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden is er een AERIUS-berekening uitgevoerd. Deze AERIUS-berekening is als Bijlage 6 en Bijlage 7 bij deze motivering gevoegd.

Uit de berekening blijkt dat er geen stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden zijn met een overschrijding van een planbijdrage van meer dan 0,00 mol N/ha/jaar. Er treedt door de stikstofdepositie geen negatief effect op in het kader van de Omgevingswet beschermde Natura 2000-gebieden. Het aspect stikstof staat nadere besluitvorming niet in de weg.

4.6.3 Conclusie

Het aspect natuur vormt geen belemmering voor het voornemen. Hiermee is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties wat betreft natuur.

4.7.1 Wettelijk kader

In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) zijn instructieregels opgenomen voor luchtkwaliteit. Deze regels zijn gesteld ter bescherming van de gezondheid. In paragraaf 5.1.4.1 Bkl zijn omgevingswaarden voor onder andere stikstofdioxide (NO2) en fijnstof (PM10) opgenomen. Een activiteit is toelaatbaar als aan één van de volgende voorwaarden wordt voldaan:

• er is geen sprake van een feitelijke of dreigende overschrijding van een grenswaarde;
• het project leidt per saldo niet tot een verslechtering van de luchtkwaliteit;
• het project draagt niet in betekenende mate (NIBM) bij aan de luchtverontreiniging.

Uit artikel 5.53 en 5.54 Bkl volgt dat een project niet in betekende mate bijdraagt aan de luchtkwaliteit als de toename van de concentratie NO2 en PM10 niet hoger is dan 1,2 ug/m3. Dat is 3% van de omgevingswaarde voor de jaargemiddelde concentraties. Er zijn twee mogelijkheden om aannemelijk te maken dat een project binnen de NIBM-grens blijft:

• 1. Motiveren dat het project binnen de getalsmatige grenzen van een aangewezen categorie blijft. Onder deze 'standaardgevallen NIBM' vallen kantoren, woonwijken en het telen van gewassen. Dit moet wel onder een bepaalde omvang blijven conform artikel 5.54 Bkl. Valt een project binnen de genoemde categorie, maar niet binnen de gestelde grenzen, dan is het mogelijk om alsnog via detailberekeningen aannemelijk te maken dat de 3%-grens niet wordt overschreden.
• 2. Op een andere manier aannemelijk maken dat een project de 3%-grens niet overschrijdt. Soms kan een kwalitatieve berekening voldoende zijn. Soms kan de zogeheten NIBM-tool gebruikt worden, eventueel aangevuld met detailberekeningen.

In artikel 5.51 lid 2 Bkl zijn aandachtsgebieden aangewezen. Dit zijn locaties met hoge concentraties stikstofdioxide (NO2) en/of fijnstof (PM10). De gemeente Coevorden is niet aangewezen als concentratiegebied.

4.7.2 Toetsing

Voor kleinere ruimtelijke en verkeersplannen die effect kunnen hebben op de luchtkwaliteit heeft het ministerie van Infrastructuur en Milieu in samenwerking met Kenniscentrum InfoMil de nibm-tool ontwikkeld. Daarmee kan op een eenvoudige en snelle manier worden bepaald of een plan niet in betekenende mate bijdraagt aan luchtverontreiniging. Met behulp van deze rekentool is de toename van de stoffen NO2 en PM10 bepaald. Hierbij is de verkeersgeneratie uit paragraaf 4.5 aangehouden.

Tabel 2. NIBM-tool

Uit de berekeningen blijkt dat het plan de grens van 3% (een toename van 1,2 µg/m3 NO2 of PM10) niet overschrijdt. Het voornemen kan worden beschouwd als een nibm-project. Nader onderzoek naar de luchtkwaliteit vanwege de toename van het verkeer en de afstand tot een aandachtsgebied is niet noodzakelijk.

Hoewel geconstateerd is dat het project een zogenaamd nibm-project betreft, dient ook te worden bezien of de luchtkwaliteit in het projectgebied niet zodanig is dat de normen voor een goed woonklimaat worden overschreden. Daartoe is gebruik gemaakt van de Grootschalige Concentratiekaarten Nederland. Hieruit blijkt dat in het projectgebied de gemeten en berekende achtergrondniveaus ruim onder de wettelijke normen blijven.

4.7.3 Conclusie

Het project kan worden beschouwd als een nibm-project. Daarnaast is de luchtkwaliteit in en rond het projectgebied zodanig dat de normen voor een goed leefklimaat worden gewaarborgd. Nader onderzoek naar de luchtkwaliteit kan daarom achterwege blijven. Hiermee is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties wat betreft luchtkwaliteit.

4.8.1 Wettelijk kader

In de Bruidsschat (BS) is het onderdeel 'geluid' geregeld in paragraaf 22.3.4. Daarin staan regels over geluid door een activiteit op of in een geluidgevoelig gebouw die op een locatie is toegelaten op grond van een omgevingsplan of een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit. In de Bruidsschat zijn waarden bepaald (zie artikel 22.57 Bruidsschat waar waarden gelden). Daarbij is onderscheid gemaakt in geluid door de volgende activiteiten:

• Activiteiten anders dan door windturbines en windparken en civiele buitenschietbanen, militaire buitenschietbanen en militaire springterreinen (par. 22.3.4.2 BS);
• Geluid door windturbines en windparken (par. 22.3.4.3 BS);
• Geluid door civiele buitenschietbanen, militaire buitenschietbanen en militaire springterreinen (par. 22.3.4.4 BS).

De instructieregels uit afdeling 3.5 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) zijn van toepassing op de beheersing van geluid door een weg, spoorweg of industrieterrein (artikel 3.18 lid 1 Bkl). De wetgever maakt onderscheid tussen geluidsbronnen met een geluidproductieplafond als omgevingswaarde (gpp) en bronnen met een basisgeluidemissie (bge). Geluid afkomstig van wegen, spoorwegen en industrieterreinen heeft invloed op de omgeving. Het bevoegd gezag beoordeelt geluid van deze bronnen bij geluidgevoelige gebouwen (artikel 3.20 Bkl).

Het rijk stelt voor een aantal gebouwen specifieke regels. Deze instructieregels van het Bkl voor geluid zijn gericht op aangewezen geluidgevoelige gebouwen (artikel 3.20 Bkl) en stiltegebieden (artikel 7.11 Bkl). In de aanwijzing van geluidgevoelige gebouwen is de functie (zoals wonen, onderwijs of zorg) bepalend (artikel 3.20 Bkl). Voor andere gebouwen of locaties bepaalt de gemeente zelf de mate van bescherming tegen geluid. Dat doet de gemeente vanuit haar taak 'evenwichtige toedeling van functies aan locaties'.

4.8.2 Toetsing

Geluid door activiteiten

Om na te gaan of het geluid door activiteiten op het projectgebied aanvaardbaar is, is ervoor gekozen om, zolang de VNG-publicatie ‘Milieuzonering nieuwe stijl’ nog niet definitief is vooralsnog gebruik te maken van de huidige VNG handreiking 'Bedrijven en milieuzonering'. Om hinder tussen bedrijven en gevoelige functies zoals woningen te voorkomen, is het wenselijk dat tussen beide functies voldoende ruimte is.

In het handboek 'Bedrijven en milieuzonering' worden milieuaspecten als geluid, geur, stof en gevaar uitgedrukt in richtlijnafstanden die wenselijk worden geacht tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. De richtlijnafstand is gebaseerd op een minimale afstand tot aaneengesloten woonbebouwing. Het betreffen indicatieve afstanden die bij voorkeur worden aangehouden, maar met een goede motivering kan en mag hiervan worden afgeweken.

De richtafstanden van de VNG-publicatie gelden tot het gebiedstype 'rustige woonwijk'. In bepaalde gevallen kan gemotiveerd worden dat er geen sprake is van een 'rustige woonwijk', maar een 'gemengd gebied'. Dit is bijvoorbeeld het geval bij een lint in een dorpskern waar meerdere functies naast elkaar zitten. Of bij een gebied dat langs een drukke ontsluitingsweg ligt. Bij een 'gemengd gebied' kunnen de richtafstanden met 1 afstandsstap verkleind worden. Uitzondering hierop is de richtafstand voor externe veiligheid. Deze wordt niet verkleind.

Er is in onderhavig geval sprake van een 'rustige woonwijk'. Van functiemenging is nauwelijks sprake en De Tip ligt ook niet direct langs de hoofdinfrastructuur.

Op ruim 80 meter ten oosten van het plangebied bevindt zich een akkerbouwbedrijf. De grootste richtafstand voor zo'n bedrijf is 30 meter (voor geluid). Er wordt voldaan aan de richtafstand.

Aangrenzend aan de zuidzijde van het plangebied ligt Chaletpark De Eeke. De grootste richtafstand voor kampeerterreinen, vakantiecentra, e.d. (met keuken) is 30 meter (voor geluid). Aan deze richtafstand wordt niet voldaan.

In de huidige planologische situatie is permanente bewoning toegestaan op circa 8 meter van de bestemming 'Recreatie – Kampeerterrein'. Als gevolg van het planvoornemen wordt deze afstand niet kleiner. Nieuwe en bestaande geluids-, geur- en gevaarrelevante milieubelastende activiteiten binnen de bestemming 'Recreatie – Kampeerterrein' moeten in de huidige planologische situatie al rekening houden met permanente bewoning op korte afstand van de bestemming 'Recreatie – Kampeerterrein'. Dit geldt in het bijzonder voor milieubelastende activiteiten die op grond van het omgevingsplan in het bouwvlak binnen chaletpark De Eeke zijn toegelaten, zoals detailhandel en horeca. Op basis van het voorgaande wordt geconcludeerd dat de gebruiksmogelijkheden van de gronden die horen bij chaletpark De Eeke als gevolg van het planvoornemen niet verder worden aangetast, terwijl op park De Tip sprake blijft van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat ten aanzien van chaletpark De Eeke.

Geluid door wegen

In de directe nabijheid van het plangebied is de weg N376 gelegen. Er is akoestisch onderzoek verricht naar wegverkeerslawaai afkomstig van de N376 op de gevels van de te transformeren recreatiewoningen op het park De Tip in De Kiel.

De N376 is een provinciale weg. Omdat er voor de N376 nog geen geluidproductieplafonds zijn vastgesteld is bij wijze van overgangsrecht (artikel 3.5, lid 1, onder a, van de Aanvullingswet geluid Omgevingswet) dit akoestisch onderzoek uitgevoerd onder de wetgeving van de Wet Geluidhinder.

Uit het onderzoek blijkt dat de te transformeren recreatiewoningen voldoen aan de eisen die de Wet Geluidhinder stelt aan geluidgevoelige objecten. Er wordt voldaan aan de voorkeurswaarde van 48 dB(A). De Wgh verzet zich daarom niet tegen de transformatie van de woningen (Bijlage 4).

4.8.3 Conclusie

De nieuwe woningen liggen buiten de invloedsfeer van milieuhinderlijke functies en kunnen voldoen aan de voorkeurswaarden op basis van de Wet Geluidhinder. Hiermee is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties wat betreft geluid.

4.9.1 Wettelijk kader

In het omgevingsplan moet rekening worden gehouden met geur door activiteiten op geurgevoelige gebouwen. Dit volgt uit artikel 5.92 lid 1 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). Rekening houden met geur werkt twee kanten op:

• bij het mogelijk maken van het verrichten van activiteiten in de buurt van gevoelige gebouwen;
• bij het toelaten van geurgevoelige gebouwen in de buurt van bestaande geurveroorzakende bedrijven.

Er moet dus overwogen worden wat de beste locatie is voor een geurveroorzakende activiteit. Of de beste locatie voor een geurgevoelig gebouw.

De geur van een activiteit op een geurgevoelig gebouw moet aanvaardbaar zijn (artikel 5.92 lid 2 Bkl). Dit betekent dat beoordeeld moet worden of waarden, afstanden en gebruiksregels in het omgevingsplan leiden tot een aanvaardbaar hinderniveau. De gemeente heeft beleidsvrijheid om te bepalen welke mate van geurhinder aanvaardbaar is.
Bij het bepalen of geurregels in het omgevingsplan worden vastgelegd, spelen de volgende aspecten een rol:

• bestaande toetsingskaders, zoals lokaal geurbeleid;
• geurbelasting ter plaatse van geurgevoelige gebouwen en locaties;
• aard, omvang en waardering van de geur die vrijkomt van de activiteit;
• historie van het bedrijf en het klachtenpatroon;
• bestaande en verwachte geurhinder van die activiteit;
• kosten en baten van technische voorzieningen en gedragsregels.

Er moet ook rekening worden gehouden met mogelijke cumulatie van geur door meerdere activiteiten.

Voor een aantal activiteiten moet de gemeente geurregels opnemen in het omgevingsplan. Hiervoor staan instructieregels in het Bkl. Dit geldt voor rioolwaterzuiveringsinstallaties (rwzi's), het houden van landbouwhuisdieren en andere agrarische activiteiten. Voor andere geurveroorzakende activiteiten kan de gemeente kiezen welke geurregels ze in het omgevingsplan geurregels stelt. De locatiekeuze bepaalt welke regels moeten gelden.

Als in het omgevingsplan regels over geur vanwege rwzi's of agrarische activiteiten zijn opgenomen, dan moet er ook een bebouwingscontour geur worden vastgelegd. Binnen de bebouwingscontour geldt een 'hoge bescherming', daarbuiten een 'lage bescherming' (artikel 5.97 Bkl). De gemeente wijst in ieder geval een bebouwingscontour aan rond het stedenbouwkundig samenstel van bebouwing. Het gaat hierbij om bebouwing voor:

• wonen;
• dienstverlening;
• bedrijvigheid;
• detailhandel;
• horeca.

Ook de openbare of sociaal-culturele voorzieningen en infrastructuur die bij deze bebouwing horen, vallen onder dit samenstel.

Zolang het tijdelijke omgevingsplan geldt, zijn voor 'geur' de regels uit de Bruidsschat (BS) van toepassing. En dus ook de regels over de bebouwde kom (paragraaf 22.3.6 BS), in plaats van een bebouwingscontour geur. De Bruidsschat bevat regels over:

• Geur door het houden van landbouwhuisdieren en paarden en pony's voor het berijden in een dierenverblijf (par. 22.3.6.2 BS);
• Geur door het houden van fokteven van nertsen (par. 22.3.6.3 BS);
• Geur door andere agrarische activiteiten, zoals o.a. het opslaan van vaste mest, champost of dikke fractie en het composteren of opslaan van groenafval (par. 22.3.6.4 BS);
• Geur door het exploiteren van zuiveringstechnische werken (par. 22.3.6.5 BS). Voor een aantal milieubelastende activiteiten geldt een vergunningplicht op basis van hoofdstuk 3 van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). In afdeling 8.5 'Omgevingsvergunning milieubelastende activiteit' van het (Bkl) staan beoordelingsregels. Het bevoegd gezag gebruikt deze beoordelingsregels bij het beoordelen van de vergunningaanvraag. In het Bkl staan algemene beoordelingsregels en specifieke beoordelingsregels voor geur (par. 8.5.1).

4.9.2 Toetsing

Woningen zijn op basis van de instructieregels van het Bkl geurgevoelige objecten. Het plangebied ligt in het buitengebied van de gemeente Coevorden.

Agrarische bedrijven
Het dichtstbijzijnde grondgebonden agrarisch bedrijf ligt op een afstand van minimaal 80 meter van het plangebied. Hiermee wordt voldaan aan de afstand van 50 meter tot bedrijven voor het houden van landbouwhuisdieren zonder geuremissiefactor.

Het dichtstbijzijnde niet-grondgebonden agrarisch bedrijf met landbouwhuisdieren met geuremissiefactor ligt op een afstand van circa 1,5 kilometer van het plangebied. Gezien deze afstand kan naar verwachting worden voldaan aan de waarde van 8,0 ouE/m3 voor geurgevoelige objecten buiten de bebouwde kom en buiten een concentratiegebied geurhinder en veehouderij.

Chaletpark De Eeke
In de huidige planologische situatie is permanente bewoning toegestaan op circa 8 meter van de bestemming 'Recreatie – Kampeerterrein'. Als gevolg van het planvoornemen wordt deze afstand niet kleiner. Nieuwe en bestaande geluids-, geur- en gevaarrelevante milieubelastende activiteiten binnen de bestemming 'Recreatie – Kampeerterrein' moeten in de huidige planologische situatie al rekening houden met permanente bewoning op korte afstand van de bestemming 'Recreatie – Kampeerterrein'. Dit geldt in het bijzonder voor milieubelastende activiteiten die op grond van het omgevingsplan in het bouwvlak binnen chaletpark De Eeke zijn toegelaten, zoals detailhandel en horeca. Op basis van het voorgaande wordt geconcludeerd dat de gebruiksmogelijkheden van de gronden die horen bij chaletpark De Eeke als gevolg van het planvoornemen niet verder worden aangetast, terwijl op park De Tip sprake blijft van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat ten aanzien van chaletpark De Eeke.

4.9.3 Conclusie

Er is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties voor wat betreft geur.

4.10.1 Wettelijk kader

Omgevingsveiligheid beschrijft de risico's die ontstaan als gevolg van opslag, productie, gebruik en vervoer van gevaarlijke stoffen en windturbines. Voor omgevingsveiligheid zijn regels opgenomen in paragraaf 5.1.2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). De paragrafen 5.1.2.2 tot en met 5.1.2.6 van het Bkl gaan over het toelaten van beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen en beperkt kwetsbare en kwetsbare locaties in verband met het externe veiligheidsrisico van een activiteit die op een locatie is toegelaten op grond van een omgevingsplan of een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit.

Plaatsgebonden risico

Grenswaarden en standaardwaarden voor het Plaatsgebonden Risico (PR) ten aanzien van (zeer) (beperkt) kwetsbare gebouwen en (beperkt) kwetsbare locaties zijn opgenomen in artikel 5.6 tot en met artikel 5.11a van het Bkl. Grenswaarden voor kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen en kwetsbare locaties (art. 5.7 lid 1 Bkl) worden in een omgevingsplan in acht genomen. Dat geldt ook voor standaardwaarden voor beperkt kwetsbare gebouwen en locaties (art. 5.11 Bkl). Voor het plaatsgebonden risico gelden, afhankelijk van de activiteit, vastgestelde afstanden of te berekenen afstanden (bijlage VII Bkl).

Groepsrisico

Bij groepsrisico is sprake van 'aandachtsgebieden'. Risicovolle activiteiten hebben van rechtswege aandachtsgebieden (art. 5.12 Bkl). Het opnemen van aandachtsgebieden in een omgevingsplan is niet verplicht.

Aandachtsgebieden zijn gebieden rond activiteiten met gevaarlijke stoffen die zichtbaar maken waar mensen binnenshuis, zonder aanvullende maatregelen onvoldoende beschermd zijn tegen de gevolgen van ongevallen met gevaarlijke stoffen. Het gaat om ongevallen vanwege brand, explosie en een gifwolk. Afhankelijk van het type activiteit met gevaarlijke stoffen, zijn voor het aandachtsgebied in de regelgeving vaste afstanden vastgesteld of zijn deze afstanden rekenkundig te bepalen (bijlage VII Bkl). Aandachtsgebieden worden zichtbaar gemaakt in het Register externe veiligheidsrisico's (REV).

Binnen een aandachtsgebied kan sprake zijn van een voorschriftengebied. Een gemeente kan in het omgevingsplan afzien van aanwijzing van een brand- of explosievoorschriftengebied of een kleiner brand- of explosievoorschriftengebied aanwijzen (art. 5.14 Bkl). Als het initiatief ligt in een voorschriftengebied, dan gelden voor nieuwbouw aanvullende bouweisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (art. 4.90 tot en met 4.96 Bbl.) Voor zeer kwetsbare gebouwen, zoals scholen, kinderdagopvang, en verzorgingshuizen, geldt altijd een voorschriftengebied, en gelden dus aanvullende bouweisen bij nieuwbouw (art. 5.14 Bkl).

Los van een eventueel voorschriftengebied kan de gemeente aanvullende eisen stellen, bijvoorbeeld aan vluchtroutes en de bereikbaarheid van het gebied door hulpdiensten. Dergelijke eisen worden dan opgenomen in de omgevingsvergunning.

Een berekening van het groepsrisico is onder de Omgevingswet optioneel; het is niet meer verplicht om het groepsrisico te bepalen, maar een gemeente mag hier nog wel om vragen (via een voorschrift) om de toelaatbaarheid van de situatie te beoordelen.

Overige bepalingen

Naast bovengenoemde regels over veelvoorkomende situaties zijn voor een aantal specifieke situaties nog de volgende delen van het Bkl van belang:

• Beperkingen in het belemmeringengebied (voormalige belemmeringenstrook in de huidige regelgeving) van buisleidingen: par. 5.1.2.3 Bkl;
• Veiligheid rond opslaan, herverpakken en bewerken van vuurwerk en pyrotechnische artikelen voor theatergebruik: par 5.1.2.4 Bkl;
• Veiligheid rond het bewerken en opslaan van ontplofbare stoffen voor civiel gebruik en op militaire objecten: par. 5.1.2.5 Bkl;
• Veiligheid rond luchthavens: par. 5.1.2.6 Bkl.

4.10.2 Toetsing

Op park De Tip zijn geen recreatiewoningen aanwezig met een propaantank.

Op chaletpark De Eeke direct ten zuiden van het plangebied is een opslagtank voor propaan aanwezig. Binnen het explosieaandachtsgebied ter grootte van 160 meter vanaf het vulpunt van de propaantank liggen in de huidige situatie 2 woningen en 4 recreatiewoningen. Na de functiewijziging liggen er 6 woningen binnen het explosieaandachtsgebied. De functieverandering van recreatiewoning in een permanente woonfunctie heeft geen invloed op het groepsrisico dat veroorzaakt wordt door de bevoorrading van de propaantank. De overige contouren vormen geen belemmering omdat deze binnen Bungalowpark de Tip zijn gelegen.

Voor het overige zijn er geen activiteiten met gevaarlijke stoffen in de omgeving die relevant zijn voor het plangebied.

Figuur 4.1. Omgevingsveiligheid (bron: Atlas leefomgeving)

4.10.3 Conclusie

Er is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties voor wat betreft omgevingsveiligheid.

4.11.1 Wettelijk kader

Het aspect 'trillingen' is geregeld in paragraaf 22.3.5 van de Bruidsschat (BS). Daarin worden regels gesteld aan trillingen in een frequentie van 1 tot 80 Hz door een activiteit in een trillinggevoelige ruimte van een trillinggevoelig gebouw, die op een locatie is toegelaten op grond van een omgevingsplan of een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit. Er gelden maximale waarden voor continue trillingen en voor herhaald voorkomende trillingen. De maximale waarden zijn opgenomen in de tabellen in artikel 22.88 en 5.87a BS.

4.11.2 Toetsing

Er zijn geen bronnen van trillingen in de omgeving van het plangebied.

4.11.3 Conclusie

Er is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties wat betreft trillingen.

4.12.1 Wettelijk kader

Welstand gaat over hoe de uiterlijke kenmerken van een bouwwerk in de omgeving passen. Denk hierbij aan vorm, kleur of gebruik van materialen. De redelijke eisen van welstand zijn uitgewerkt in de welstandsnota van de gemeente. In de Bruidsschat (BS) zijn regels opgenomen met betrekking tot repressief welstandstoezicht (art. 22.7 BS), oftewel de excessenregeling en de beoordeling van een aanvraag om een omgevingsvergunning met betrekking tot een bouwactiviteit en het in stand houden en gebruiken van het te bouwen bouwwerk (art. 22.29 BS).

Artikel 22.29 lid 1 onder b BS bepaalt dat een omgevingsvergunning met betrekking tot een bouwactiviteit en het in stand houden en gebruiken van het te bouwen bouwwerken alleen wordt verleend als het uiterlijk of de plaatsing van het bouwwerk niet in strijd is met de redelijke eisen van welstand, beoordeeld volgens de criteria van de welstandsnota. Tijdelijke bouwwerken, niet zijnde seizoensgebonden werken zijn uitgesloten van deze welstandstoets.

De excessenregeling ziet erop toe dat de gemeente een eigenaar kan verplichten om aanpassingen aan het bouwwerk te verrichten waarmee de ernstige strijd met redelijke eisen van welstand wordt opgeheven. Onder de Omgevingswet gebeurt dit middels een maatwerkvoorschrift (art. 22.4 BS).

4.12.2 Toetsing

Dit plan betreft enkel een functiewijziging van een bestaand recreatiepark naar een woonbuurt. Het maakt verder geen nieuwe bebouwing mogelijk. De welstandsnota van de gemeente Coevorden vormt het toetsingskader voor eventuele toekomstige ontwikkelingen.

4.12.3 Conclusie

Er is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties voor wat betreft welstand.

4.13.1 Wettelijk kader

In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) zijn ter bescherming van archeologische en cultuurhistorische waarden een aantal beginselen geformuleerd (art. 5.130 Bkl). Deze beginselen richten zich op de omgang met monumenten die op grond van het omgevingsplan zijn beschermd, archeologische monumenten, (voorbeschermde) rijksmonumenten, beschermde stads- en dorpsgezichten en beschermde cultuurlandschappen. Daarnaast zijn in afdeling 8.8 Bkl regels gesteld voor de beoordeling van rijksmonumentenactiviteit en het verplaatsen van gebouwde monumenten.

Het gemeentelijk beleid over archeologie en cultuurhistorie is vooruitlopend op de Omgevingswet opgenomen op de archeologische beleidskaart en de cultuurhistorische waardenkaart. Deze archeologische waarden en verwachtingen en de cultuurhistorische waarden zijn veelal doorvertaald in respectievelijk archeologische dubbelbestemmingen en cultuurhistorische dubbelbestemmingen opgenomen in het (tijdelijk) omgevingsplan of activiteitgericht in het gemeentebrede omgevingsplan. Indien het initiatief in deze (werkings)gebieden is gelegen, wordt hieraan getoetst.

4.13.2 Toetsing

Dit plan betreft enkel een functiewijziging van een bestaand recreatiepark naar een woonbuurt. Het maakt verder geen nieuwe bebouwing mogelijk. Zij het dat er enige uitbreiding van de bebouwing mogelijk wordt gemaakt: de mogelijkheden voor bijbehorende bouwwerken gaan van 20 naar 50 m2. Dit zal plaatsvinden op bestaande erven. Aanwezige archeologische en/of cultuurhistorische waarden worden niet aangetast. De archeologische verwachtingswaarde uit het omgevingsplan gemeente Coevorden blijft gehandhaafd.

4.13.3 Conclusie

Er is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties voor wat betreft archeologie en cultuurhistorie.

4.14.1 Wettelijk kader

Ter bescherming van de gezondheid en het milieu zijn voor het aspect bodem instructieregels in het Bkl opgenomen. De inhoud van deze regels is via het Aanvullingsbesluit bodem Omgevingswet (AbO) opgenomen in paragraaf 5.1.4.5 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). Het AbO bepaalt voor welke activiteiten kan worden volstaan met een melding. Er worden drie basisvormen van bodemgebruik onderscheiden: landbouw/natuur, wonen en industrie. De kaders die de Omgevingswet voor deze vormen van gebruik stelt, zijn gebaseerd op de risicogrenswaarden die voor de betreffende situaties zijn afgeleid.

De algemene doelstelling van het bodembeleid is het waarborgen van de gebruikswaarde van de bodem en het faciliteren van het duurzaam gebruik van de functionele eigenschappen van de bodem, door:

• het beschermen van de bodem tegen nieuwe verontreinigen en aantastingen;
• een evenwichtige toedeling van functies aan locaties, rekening houdend met de kwaliteiten van de bodem;
• het duurzaam en doelmatig beheren van de resterende historische verontreinigingen en aantastingen.

Artikel 5.89i Bkl bepaalt dat waarden voor de toelaatbare kwaliteit van de bodem voor het bouwen van een bodemgevoelig gebouw op een bodemgevoelige locatie, opgenomen worden in het definitieve omgevingsplan. Deze waarden kunnen per gebied of per gebruiksfunctie verschillen. Bij een overschrijding van een vastgestelde waarde (zie art. 5.89i Bkl) is het bouwen van een bodemgevoelig gebouw alleen toegelaten als de in het omgevingsplan voorgeschreven sanerende of andere beschermende maatregelen worden getroffen (art. 5.89K Bkl, art. IIIa onder 2 AbO).
Daarnaast zijn er specifieke regels over bodem opgenomen in het AbO en het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal):

• Regels over nazorg van de bodem na saneren op grond van het Bal, het omgevingsplan, een omgevingsvergunning of een maatwerkvoorschrift (artikel IIIa, paragraaf 2.3.6a.2 AbO);
• Regels over graven in de bodem (paragraaf 3.2.21 AbO en 3.2.22 Bal);
• Regels over activiteiten op een locatie met historische bodemverontreiniging zonder onaanvaardbaar risico (paragraaf 2.3.6a.4 AbO).

Bij wijzigingen van activiteiten geldt dat de bodem geschikt moet zijn voor het beoogde gebruik. Dit kan betekenen dat een onderzoek moet worden verricht naar de bodem- en grondwaterkwaliteit.

4.14.2 Toetsing

Dit plan betreft enkel een functiewijziging van een bestaand recreatiepark naar een woonbuurt. Het maakt verder geen nieuwe bebouwing mogelijk. Onderzoek is niet noodzakelijk.

4.14.3 Conclusie

Er is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties voor wat betreft bodem.

4.15.1 Wettelijk kader

Artikel 5.37 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) stelt dat in een omgevingsplan rekening wordt gehouden met de gevolgen voor het beheer van watersystemen. Naast de specifieke regels als gesteld in paragraaf 5.1.3 Bkl over onderdelen van het watersysteem in het omgevingsplan, worden voor een duiding van de gevolgen voor het beheer van het watersysteem, de opvattingen van het bestuursorgaan dat is belast met het beheer van die watersystemen betrokken. Denk bijvoorbeeld aan (instructie)regels uit de provinciale omgevingsverordening en de waterschapsverordening. Daarnaast bevatten de artikelen 5.38 t/m 5.49 Bkl regels met betrekking tot:

• het voorkomen van belemmeringen voor primaire waterkeringen;
• het bouwen binnen kustfundamenten buiten stedelijk gebied; en
• het ontplooien van activiteiten in en nabij grote rivieren en het IJsselmeergebied.

Het is aan het bevoegd gezag om te bepalen hoe andere bestuursorganen bij de besluitvorming worden betrokken bij de weging van het waterbelang. Zodoende is de oorspronkelijke watertoets niet langer voorgeschreven en is de gemeente vrij om hier zelf invulling aan te geven.

Ten slotte zijn de regels van art. 5.165 Bkl en paragraaf 22.3.8 uit de Bruidsschat van belang met betrekking tot het lozen van (industrieel) afvalwater in het openbaar vuilwaterriool. Artikel 5.165 Bkl schrijft voor in welke gevallen het omgevingsplan lozingen van industrieel afvalwater mag toestaan. Gemeenten kunnen voor sommige lozingen specifieke regels stellen. In het algemeen is de specifieke zorgplicht voor milieubelastende activiteiten die in de Bruidsschat zijn opgenomen voldoende. Met de bevoegdheid tot het stellen van maatwerkvoorschriften kan de gemeente voor specifieke bedrijven zo nodig aanvullende eisen stellen die passen bij de bedrijfssituatie.

4.15.2 Toetsing

Het plangebied ligt in het werkgebied van waterschap Vechtstromen. Voor het plan is een watertoets uitgevoerd (Bijlage 8). Door het waterschap is aangegeven dat uit de ingevoerde gegevens volgt dat het plan uitsluitend een functieverandering van bestaande bebouwing betreft. Er vindt geen aanpassing van bebouwing of ruimte plaats. Waterschap Vechtstromen heeft geen bezwaar tegen dit plan. Het plan hoeft in het kader van de watertoets niet meer voorgelegd te worden aan Waterschap Vechtstromen.

4.15.3 Conclusie

Er is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties voor wat betreft water.

5.1.1 Omgevingsplan van rechtswege

Op 1 januari 2024 is het omgevingsplan van rechtswege ontstaan. Dit omgevingsplan bestaat uit alle ruimtelijke plannen, waaronder bestemmingsplannen en wijzigingsplannen, en uit de Bruidsschat die de gemeente van het Rijk heeft ontvangen. In deze Bruidsschat zitten onder meer regels voor milieubelastende activiteiten en bouwactiviteiten. Ook twee bodemkaarten en de hogere waarde besluiten maken deel uit van het omgevingsplan van rechtswege. Gemeenten krijgen tot 1 januari 2032 de tijd om het omgevingsplan van rechtswege en andere regels over de fysieke leefomgeving om te zetten naar een nieuw omgevingsplan. Op grond van artikel 2.4 en 22.6 van de Omgevingswet kan de gemeenteraad het omgevingsplan van rechtswege (laten) wijzigen.

5.1.2 Toepassing TAM-IMRO

De Omgevingswet integreert wetgeving en regels voor ruimte, wonen, infrastructuur, milieu, natuur en water. Het DSO ondersteunt bij de uitvoering van de wet en bestaat uit lokale systemen van overheden en de landelijke voorziening (DSO-LV), zoals Regels op de kaart en het Omgevingsloket. Er zijn tijdelijke alternatieve maatregelen (TAMs) ontwikkeld voor organisaties die nog geen gebruik kunnen maken van lokale of landelijke onderdelen van het DSO. Een van deze TAMs is TAM-IMRO. Bij TAM-IMRO wordt het omgevingsplan gewijzigd via de - onder de Wet ruimtelijke ordening gebruikte - IMRO-standaard (Informatiemodel Ruimtelijke Ordening) en de voorziening ruimtelijkeplannen.nl.

Het gebruik van TAM-IMRO is toegestaan tot en met 31 december 2025. Als het ontwerp van een TAM-IMRO omgevingsplan uiterlijk 31 december 2024 ter inzage is gelegd, mag het ook na 1 januari 2025 worden afgemaakt met TAM-IMRO. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Klimaat geeft aan dat TAM-IMRO plannen uiterlijk voor 1 januari 2032 moeten worden omgezet naar de nieuwe Standaard officiële publicaties (STOP) met de bijbehorende Toepassingsprofielen omgevingsdocumenten (TPOD).

De Vereniging Nederlandse Gemeente (VNG) gaat uit van twee varianten van een TAM-IMRO omgevingsplan: de Basisvariant en de Crisis- en herstelwet-variant. Voorliggend TAM-IMRO omgevingsplan is opgezet volgens de Basisvariant. Deze blijft qua vorm en inhoud zo dicht mogelijk bij een bestemmingsplan. Daarbij wordt uiteraard wel aan alle eisen van de Omgevingswet en bijbehorende AMvB's voldaan.

5.1.3 Werkingsgebied

De regels in dit TAM-IMRO omgevingsplan zijn van toepassing op de locatie van dit TAM-omgevingsplan De Tip De Kiel, waarvan de geometrische bepaalde planobjecten zijn vervat in het GML-bestand [NL.IMRO.0109.300OP00026-0002] zoals vastgelegd op https://www.ruimtelijkeplannen.nl. In Hoofdstuk 1 is een overzichtskaart van het werkingsgebied c.q. plangebied opgenomen.

5.1.4 Overzicht wijzigingen

De planregels van het omgevingsplan van rechtswege worden met dit TAM-IMRO omgevingsplan gewijzigd. Hiermee vervallen de onderliggende bestemmingsplannen, voor zover deze vervangen wordt door het TAM-omgevingsplan. De regels in dit TAM-omgevingsplan komen hiervoor in de plaats.